Shoah

Lanzmann đã tạo nên một kiệt tác điện ảnh mà ở đó, lời nói và ký ức là chất liệu duy nhất. Không có cảnh quay tư liệu, không tái hiện, chỉ có những khuôn mặt, những không gian đương đại và những ám ảnh vọng về. Bộ phim chia làm hai tập, tập trung vào các địa điểm như Chełmno, Treblinka và Auschwitz-Birkenau, nhưng không theo một cấu trúc tự sự thông thường. Thay vào đó, nó là một chuỗi những cuộc phỏng vấn - với người sống sót, người dân địa phương, và cả những cựu thành viên SS - được đan xen một cách chặt chẽ, tạo nên một mạng lưới các câu chuyện và quan điểm. Cách quay phim tĩnh, những khuôn hình trống vắng kéo dài, buộc người xem phải tự lấp đầy khoảng trống bằng trí tưởng tượng, tạo nên một trải nghiệm khó quên. Âm thanh của tiếng tàu hỏa, tiếng nước, hay tiếng chim rừng trở thành những ký hiệu của sự sống và cái chết. Đạo diễn Lanzmann xuất hiện trong phim với tư cách người đặt câu hỏi, nhưng ông để các nhân chứng dẫn dắt, khiến bộ phim như một tòa án tâm linh. Nhịp phim chậm rãi, thậm chí có phần 'thử thách', nhưng từng phút lại chất chứa thông tin và cảm xúc. Cuộc phỏng vấn một thợ cắt tóc ở Tel Aviv kể lại trải nghiệm ở Treblinka, hay phân cảnh với các sĩ quan SS tại Warsaw, là những thước phim khó có thể rời mắt. 'Shoah' không chỉ là bằng chứng lịch sử, nó là tác phẩm điện ảnh đặt ra chuẩn mực mới cho thể tài tài liệu điều tra. Đây không phải là phim để xem giải trí; nó là một hành trình tưởng niệm, một cú sốc cần thiết cho bất cứ ai quan tâm đến nhân loại.